Schildluis op orchidee: hoe bestrijd je dit?

Bas Hettinga · 02-09-2026
Schildluis op orchidee: hoe bestrijd je dit?

Zie je kleine bruine, witte of beige bultjes op de bladeren of bloemtakken van je orchidee? Dan kan de plant last hebben van schildluis. Deze kleine insecten voeden zich met plantensap en zitten beschermd onder een hard of wasachtig schild. Een kleine aantasting kun je goed aanpakken wanneer je er op tijd bij bent.

Hoe herken je schildluis op een orchidee?

Schildluis ziet er anders uit dan veel andere insecten. De volwassen luizen bewegen nauwelijks en lijken daardoor eerder kleine schildjes of korstjes op de plant. Bij orchideeën zitten ze op de bladeren en bloemtakken. Controleer vooral de onderkant van het blad, de nerven en plekken waar bladeren dicht bij elkaar groeien.

Sommige soorten schildluis produceren kleverige honingdauw. Hierdoor kunnen de bladeren plakkerig aanvoelen en kan er later een donkere aanslag ontstaan. De schildluis die specifiek veel op orchideeën voorkomt, Diaspis boisduvalii, produceert juist geen honingdauw. Kijk daarom altijd naar de plant zelf en niet alleen naar kleverige bladeren.

Stap 1: zet de orchidee apart

Zet een orchidee met schildluis direct apart van je andere kamerplanten. De jonge schildluizen kunnen zich over de plant verplaatsen en zo ook andere planten bereiken. Controleer daarom meteen de planten die naast de orchidee hebben gestaan.

Houd de aangetaste orchidee apart totdat je gedurende langere tijd geen nieuwe schildluizen meer ziet. Zo voorkom je dat een kleine achtergebleven populatie zich opnieuw tussen je andere planten verspreidt.

Stap 2: verwijder de zichtbare schildluizen

Bij een kleine aantasting kun je de zichtbare schildluizen handmatig verwijderen. Veeg of schraap de schildjes voorzichtig van de bladeren en bloemtakken zonder het plantenweefsel te beschadigen. De RHS adviseert volwassen schildluizen waar mogelijk van de plant te verwijderen.

Bekijk daarbij de hele orchidee. Controleer niet alleen de bovenkant van het blad, maar ook de onderkant, de bladoksels, bloemtakken en de basis van de plant. Een paar achtergebleven exemplaren kunnen ervoor zorgen dat de plaag opnieuw toeneemt.

Stap 3: maak de pot en omgeving schoon

Controleer ook de binnenpot, sierpot en de plek waar de orchidee heeft gestaan. Maak losse plantenresten en vuil rondom de plant weg. Een schone omgeving maakt het gemakkelijker om nieuwe schildluizen snel te herkennen.

Heb je meerdere orchideeën bij elkaar staan? Bekijk deze dan stuk voor stuk. Schildluis valt in een vroeg stadium gemakkelijk over het hoofd doordat de insecten klein zijn en weinig bewegen.

Stap 4: blijf de orchidee controleren

Eén keer schoonmaken is niet altijd voldoende. Onder de schilden kunnen eitjes aanwezig zijn en jonge schildluizen zijn veel kleiner dan de volwassen exemplaren. Controleer de orchidee daarom regelmatig opnieuw en verwijder nieuwe schildluizen zodra je ze ziet. Schildluizen op kamerplanten kunnen zich het hele jaar door voortplanten.

Let vooral op nieuwe groei. Blijven nieuwe bladeren en bloemtakken vrij van schildluis, dan is dat een goed teken dat de aanpak werkt. Oude, dode schildjes kunnen na een behandeling nog aan de plant blijven zitten.

Wat als de schildluis blijft terugkomen?

Blijft de schildluis terugkomen of zitten er veel insecten op de orchidee? Dan kun je een bestrijdingsmiddel gebruiken dat geschikt is voor kamerplanten en schildluis. Controleer altijd of het middel op orchideeën gebruikt mag worden en volg de aanwijzingen op de verpakking.

Middelen tegen schildluis werken het beste wanneer ze de jonge, nog bewegende schildluizen bereiken. Volwassen exemplaren worden door hun beschermende schild moeilijker geraakt. Daardoor kan een herhaalde behandeling nodig zijn. De RHS adviseert om eerst handmatige en andere niet-chemische methoden te gebruiken en pas daarna een geschikt bestrijdingsmiddel in te zetten.

Wanneer is de aantasting te groot?

Een lichte aantasting hoeft niet direct schadelijk te zijn voor een gezonde orchidee, maar grote aantallen schildluizen kunnen de plant verzwakken doordat ze voortdurend plantensap opnemen.

Is de orchidee zwaar aangetast en blijven de schildluizen ondanks herhaald behandelen terugkomen? Dan kan het verstandiger zijn om de plant weg te doen. Daarmee voorkom je dat de plaag zich naar andere orchideeën en kamerplanten verspreidt.

Ontdek de orchideeën van Orchideeland

Door de bladeren en bloemtakken regelmatig te bekijken, kun je schildluis vroeg herkennen en aanpakken. Ben je op zoek naar een nieuwe orchidee voor in huis? Bekijk het assortiment van Orchideeland en kies uit orchideeën zonder sierpot, orchideeën met sierpot en complete orchideeënarrangementen.

Terug naar blog